ตรวจคัดกรองเบาหวาน รู้ก่อนป้องกันได้

เบาหวานเกิดจากการที่ร่างกายควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้ไม่ดี ทำให้มีน้ำตาลในเลือดสูงเรื้อรัง สิ่งที่อันตรายคือในระยะแรกมักไม่มีอาการชัดเจน หลายคนเป็นเบาหวานมานานหลายปีโดยไม่รู้ตัว และเมื่อรู้ตัวก็อาจเริ่มมีผลกระทบต่อตา ไต เส้นประสาท หัวใจ และหลอดเลือดแล้ว การตรวจคัดกรองจึงสำคัญ เพราะช่วยให้เรารู้ก่อนที่จะสาย

ตรวจคัดกรองเบาหวานทำอย่างไร

การตรวจคัดกรองทำได้ด้วยการเจาะเลือดง่าย ๆ โดยมีสองวิธีหลักที่ใช้บ่อย ซึ่งแพทย์อาจเลือกใช้อย่างใดอย่างหนึ่งหรือทั้งสองอย่างร่วมกัน

• น้ำตาลในเลือดขณะอดอาหาร (FPG) — เจาะเลือดวัดระดับน้ำตาลหลังงดอาหารประมาณ 8 ชั่วโมง สะท้อนระดับน้ำตาลในขณะนั้น
• น้ำตาลสะสม (HbA1c) — วัดค่าเฉลี่ยของน้ำตาลในเลือดในช่วง 2–3 เดือนที่ผ่านมา ไม่จำเป็นต้องอดอาหาร จึงสะดวกและสะท้อนภาพรวมได้ดี

ค่าที่ได้บอกอะไรเราบ้าง

ผลตรวจจะถูกแบ่งเป็นกลุ่มกว้าง ๆ เพื่อให้เข้าใจง่าย ได้แก่ ปกติ คือร่างกายยังควบคุมน้ำตาลได้ดี ภาวะก่อนเบาหวาน คือน้ำตาลเริ่มสูงกว่าปกติแต่ยังไม่ถึงเกณฑ์เบาหวาน เป็นสัญญาณเตือนให้รีบปรับพฤติกรรม และ เบาหวาน คือน้ำตาลสูงถึงเกณฑ์วินิจฉัย ทั้งนี้ตัวเลขเกณฑ์ที่แท้จริงมีรายละเอียดและข้อยกเว้น จึงควรให้แพทย์เป็นผู้แปลผลและวางแผนดูแลร่วมกับคุณ ไม่ควรตีความผลด้วยตัวเองเพียงลำพัง

ใครควรตรวจคัดกรอง และกลุ่มเสี่ยง

ทุกคนที่อายุมากขึ้นควรได้รับการตรวจคัดกรองเป็นระยะ และยิ่งมีปัจจัยเสี่ยงต่อไปนี้ ยิ่งควรตรวจ

• น้ำหนักเกินหรืออ้วน โดยเฉพาะอ้วนลงพุง
• อายุ 35 ปีขึ้นไป
• มีพ่อแม่หรือพี่น้องเป็นเบาหวาน
• มีความดันโลหิตสูง หรือไขมันในเลือดสูง
• ขาดการออกกำลังกาย หรือเคยมีน้ำตาลในเลือดสูงตอนตั้งครรภ์

ที่ คลินิกแพทย์อภิเดช มีบริการตรวจสุขภาพ เจาะเลือด อัลตร้าซาวด์ และคลื่นไฟฟ้าหัวใจ (EKG) โดยแพทย์ ช่วยให้คุณตรวจคัดกรองเบาหวานและประเมินความเสี่ยงโรคหัวใจและหลอดเลือดได้ในที่เดียว พร้อมคำแนะนำในการดูแลตัวเองอย่างเหมาะสม

คำถามที่พบบ่อย